Лекц уншина

Монголын Залуучуудын Холбооноос зохион байгуулдаг “Би Монгол залуу хүн” цуврал лекцийн хүрээнд “Гайхамшигт ертөнц” номын зохиолч Монгол бадарчин Амай буюу Ж.Золбаяр “Дотоод ертөнцөөс дэлхийг харах нь” сэдвээр оюутан, залуучуудад үнэ төлбөргүй лекц уншина. Лекц 2011 оны 02 сарын 25-ны 17 цагт Монголын Залуучуудын Холбооны зааланд болно.

Дэлгэрэнгүй “Лекц уншина”

“Буянт-Ухаа”, “Эрчим”-ийн ГАЙХАЛТАЙ ТҮРҮҮ

Монголын волейболын холбооны үндэсний лигийн тэмцээн өчигдөр өндөрлөлөө. Энэ удаагийн лиг ойрын хэдэн жил үзэгдээгүй ширүүн өрсөлдөөн дунд явагдаж, волейболын хорхойтнуудад том бэлэг барьсан юм.

Хүрэл медаль “Ноён”, “Уурхайчин”-ых

Хүрэл медалийн төлөөх тоглолтууд тийм ч өрсөлдөөнтэй болсонгүй. Ерөнхийдөө урьдчилан таамаглаж байсан багууд ялагчаар тодорсон гэж болно. “Эрчим”-ийн залгамж халаа болон бэлтгэгдэж буй залуу охид энэ жил “Тэнүүн-Огоо” нэр дээр орж, туршлага хуримтлуулсан. Анх удаагаа томхон тэмцээнд орж буй тэд бусдаасаа аргагүй туршлага дутаж, тойргийн тоглолтоос нэг ч хожил авч чадаагүй юм. Харин “Уурхайчин”-ы эсрэг хийсэн хүрэл медалийн төлөөх цувралын гурав дахь тоглолтод учраагаа сөхрүүлж, нэр төрийн хожлоо байгууллаа.

Басч байгаад ялагдсан “Уурхайчин”- ыхан дараагийн тоглолтод алдаа гаргалгүй тоглосоор 3:0- ээр хожиж, хоёр жил дараалан хүрэл медаль дээр буусан юм. Харин эрэгтэй багуудын хүрлийн төлөөх тоглолт арай сонирхолтой болсон. Хүмүүс ерөнхийдөө “Ноён”-г хожно гэж таамаглаж байсан ч “Уурхайчин” басч болохгүй өрсөлдөгч юм. Тэд ч гурав дахь тоглолтод үүнийгээ нотлон харуулж, цувралын харьцааг ойртуулсан. Харин дөрөв дэх уулзалтад “Ноён”-гийн залуус өрсөлдөгчөөсөө илүү гэдгээ нотолж, 3:0-ээр буулган авлаа. “Ноён”-гийнхон лигийн эхний тойрогт хамгийн сүүлийн байрыг эзэлсэн бол удаахад нь гуравт орж, сүүлийн тойрогт тэргүүлсэн. Нэг ёсондоо амжилт нь өдрөөс өдөрт сайжирч, тоглолт нь орж буй. Энэ эрчээрээ хүрэл медаль дээр буулаа. “Ноён” багийн хувьд шинэ бүрэлдэхүүнтэй болсноос хойш анхны медалиа авч байгаа нь энэ. Тэд хамгийн сүүлд 2004 онд хүрэл медаль хүртэж байв.

Гал гарсан шигшээ тоглолтууд

XV лигийн аваргын төлөө тоглолтууд ёстой л гал маналзсан ширүүн өрсөл дөө- нөөр дүүрэн болж, үзэгчдийн цөсийг хөөргөв. Эрэгтэйчүүдийн аваргын төлөө ноднингийн дэд аварга “Эрчим”, 2008 оны аварга “Буянт-Ухаа” багууд тунан үлдээд байв. Багийн бүрэлдэхүүн, тойргийн тоглолтод үзүүлсэн байдал, тоглогчдынх нь туршлага гээд аль ч талаас нь харсан “Эрчим”-ийн ялах боломж илүүд тооцогдож байлаа. Энэ багийн бүрэлдэхүүнд шигшээ багт данстай 5-6 тоглогч багтаж байсан юм. Гэтэл цувралын эхний хоёр тулаанд “БуянтУхаа” хожих нь тэр.

“Эрчим”- ийнхэн шуудайд хийсэн үхрийн эвэр мэт байж, нэг баг болж чадаагүй нь тэдний ялагдлын гол шалтгаан боллоо. Тэгвэл залуухан тоглогчдоор эгнээгээ тэлсэн нисэхийн баг эсрэгээр, хоорондоо тун сайн ойлголцож, эвсэг тоглолтоор ялалтад хүрсэн юм. Харин гурав дахь тоглолтоос “Эрчим” огт өөр араншин гаргах болов. Хоорондоо ойлголцож буй байдал, сэтгэл санаа өөдрөг байгаагаас харахад багийн дотоод хурал нь үр дүнд хүрсэн бололтой. Тэд энэ өдөр өрсөлдөгчөө илүүрхэнэ гэдгийг бүрэн утгаар нь харуулж, 3:0- ээр түвэггүй хожсон юм. Бямба гаригт болсон дөрөв дэх тоглолт ордонг доргиосон гэж болно.

Эхний хоёр партад “Эрчим” илүүрхэж хожсоны дараа аварга багийн нэр ням гаригт тодрох нь гэж бүгд бодсон байх. Гэтэл гурав дахь партад “Буянт-Ухаа”-гийн залуус ширүүн өрсөлдөөний эцэст 34:32-оор хожсон нь тэднийг эрс сэргээсэн. Улмаар нисэхийнхэн дараагийн хоёр партад 28:26, 15:13-аар давамгайлан тун хүнд нөхцөлөөс амттай ялалт байгуулж, лигийн аварга цолыг хоёр дахь удаагаа хүртлээ. Шийдвэрлэх мөчид Б.Энхмагнайгийн намын довтолгоо удаа дараа оновчтой болсон нь тулааны дүр зургийг эргүүлсэн гэж болно. Мөн Р.Хангай аргагүй л Монголын ¹1 холбогч гэдгээ харуулж, багийнхнаа зөв удирдан чиглүүлж чадсан. Ер нь “Буянт-Ухаа”-гийн энэ түрүүг Хангайгийн ухаалаг тоглолттой холбон тайлбарлах нь зүйтэй болов уу.

“Эрчим”-ийн хувьд маш гоё багийг бүрдүүлсэн хэрнээ хэмжээндээ хүртэл тоглож чадалгүй хоёр жил дараалан мөнгөн медаль дээр буулаа. Тэгвэл эмэгтэйчүүдийн шиг шээ тоглолт үүнээс илүү со нир холтой болсон. Со лонгос дасгалжуулагчаар удирдуул сан “Энагурэ” баг тойргийн тоглолтод 9-0 гэсэн төгс амжилт үзүүлж, итгэл төгс финалд шалгарсан. Тэдний өрсөлдөгч “Эрчим”-ийн хувьд нэлээд тэвдэж байж авар гын төлөө өрсөлдөх эрхээ авсан юм. “Уурхайчин” тэдэнтэй ширүүн өрсөлдөж байсан бөгөөд шийдвэрлэх гуравдугаар тойрогт “Эрчим” гол өрсөлдөгчөө 3:2-оор хожиж, айдаггүйгээ авдартаа хийсэн билээ.

Ингээд ноднингийн финал дахин давтагдахад “Энагурэ” эхний хоёр тоглолтод ялалт байгуулав. Ингэснээр тэд лиг эхэлснээс хойш 11 дараалан яллаа. Одоо алтан медаль энэ багийн халаасанд орлоо гэдэгт эргэлзсэн хүн ховор байх. Гэтэл итгэмээргүй хүнд нөхцөлөөс “Эрчим” гайхалтай эргэн ирэлтийг хийж, хүчтэй өрсөлдөгчөө гурав дараалан хожиж чадсан юм. Гурав дахь тулаанд 3:2-оор хожсон нь тэдэнд сэтгэл санааны сэргэлт авчирсан. Ялангуяа шийдвэрлэх тав дахь партад тэд 12:10-аар дийлдэж яваад таван оноо дараалан авсан юм. Бямба гаригт болсон дөрөв дэх уулзалт ч мөн таван партын турш үргэлжилж, “Эрчим” азтай гэмээр ялалтыг авсан.

Сүүлийн партад “Энагурэ” хоёр ч удаа хожил авах, цаашлаад аваргалах боломжтой нөхцөлд тоглосон ч үүнийгээ ашиглаж чадаагүй. Ялалт хэнд ч ирж магадгүй болсон эгзэгтэй мөчид хашир мастер Л.Нарантуяа багаа аварч байв. Ийнхүү итгэмээргүй нөхцөлөөс цувралыг тэнцүүлсэн “Эрчим”- ийнхэн өчигдөр өрсөлдөгчөө 3:0-ээр итгэлтэй хожиж, гайхалтай түүхийг бүтээлээ. Гарцаагүй аваргалах нөхцөлөөс хоёр ялагдсан нь “Энагурэ”-д хүндээр туссан бололтой, өөрсдийн үндсэн тоглолтоо гаргаж чадаагүй.

Тэд тав дахь тоглолтын хоёрдугаар партад л гэхэд 17:11-ээр тэргүүлж яваад бариулж, ялагдсан юм. Хэрвээ энэ багт гайгүй сайн либеро байсан бол гарцаагүй аваргалах байсан. Гэтэл багт хамгийн чухал үүрэгтэй чөлөөт хамгаалагч нь бүдүүлэг алдаа олныг гаргаж, багаа хөөдсөн юм. Харин эсрэг багийнх нь либеро Г.Билгүүн бараг боломжгүй гэмээр нөхцөлөөс бөмбөгийг босгож, өөрийгөө ямархуу чадварлаг тоглогч болохоо хангалттай харуулсан.

Ер нь тэр багийнхаа ялалтад Л.Нарантуяагаас дутахааргүй гавьяа байгуулсан юм. Ийнхүү жил дамнан явагдсан волейболын лиг үзэж харах, сонирхуулж ярих зүйл арвинтай болж өндөрлөлөө. Энэ хоёр багийн өрсөлдөөн ирэх жилийн лигийг ч гэсэн чимэх биз ээ.

ТЭМЦЭЭНИЙ ШИЛДГҮҮД

Хамгаалагч: эрэгтэй Т.Отгонтөгс (Эрчим)

эмэгтэй Г.Билгүүн (Эрчим)

Давуулагч: эрэгтэй М.Цэрэнбаатар (Ноён)

эмэгтэй П.Буянжаргал (Уурхайчин)

Холбогч: эрэгтэй Р.Хангай (Буянт-Ухаа)

эмэгтэй А.Уранчимэг (Энагурэ)

Довтлогч: эрэгтэй Э.Сайханбаатар (Эрчим)

эмэгтэй Г.Цэцэгжаргал (Энагурэ)

Тэгш тоглогч: эрэгтэй Б.Ганхуяг (Буянт-Ухаа)

эмэгтэй Л.Нарантуяа (Эрчим)

Дасгалжуулагч: Жон Юн Ха (Энагурэ)

Шүүгч: С.Мөнхдэлгэр

ХҮРЭЛ МЕДАЛИЙН ТӨЛӨӨ ТОГЛОЛТ

ЭМЭГТЭЙ

Уурхайчин-Тэнүүн Огоо 3:1

Тт№1 3:0 (25:12, 25:21, 25:23)

Тт№2 3:0 (25:13, 25:27, 25:18)

Тт№3 2:3 (25:18, 20:25, 21:25, 25:21, 13:15)

Тт¹4 3:0 (25:17, 25:20, 25:21)

ЭРЭГТЭЙ

Ноён-Уурхайчин 3:1

Тт№1 3:1 (19:25, 25:23, 25:17, 25:21)

Тт№2 3:0 (25:23, 25:21, 25:21)

Тт№3 2:3 (15:25, 26:28, 28:26, 25:18, 13:15)

Тт№4 3:0 (25:20, 25:22, 27:25)

АВАРГЫН ТӨЛӨӨ ТОГЛОЛТ

ЭМЭГТЭЙ

Эрчим-Энагурэ 3:2

Тт№1 1:3 (25:15, 21:25, 25:27, 15:25)

Тт№2 2:3 (25:19, 23:25, 16:25, 25:16, 8:15)

Тт№3 3:2 (25:19, 25:27, 17:25, 25:17, 15:12)

Тт№4 3:2 (19:25, 25:23, 25:22, 19:25, 18:16)

Тт№5 3:0 (26:24, 30:28, 25:21)

ЭРЭГТЭЙ

Буянт-Ухаа-Эрчим 3:1

Тт№1 3:2 (25:20, 25:20, 16:25, 25:27, 15:11)

Тт№2 3:2 (21:25, 25:21, 17:25, 25:19, 15:12)

Тт№3 0:3 (20:25, 22:25, 19:25)

Тт№4 3:2 (15:25, 21:25, 34:32, 28:26, 15:13)

Г.БАЯРСАЙХАН

Дэлгэрэнгүй ““Буянт-Ухаа”, “Эрчим”-ийн ГАЙХАЛТАЙ ТҮРҮҮ”

Мэндчилгээ

Өнгөрч буй 2010 он Иргэний нисэхийн салбарын хувьд ажил үйлс оргилсон их хөгжлийн жил байлаа. Иргэний нисэхийн салбарынхан бид салбарын тогтвортой хөгжлийг хангахуйц техник технологийн шинэчлэлт хийж, эрх зүйн орчныг сайжруулах, нисэхийн аюулгүй байдлыг найдвартай ханган ажиллах, аюулгүй ажиллагааны хяналт зохицуулалт, нислэгийн хөдөлгөөний удирдлагын үйлчилчилгээг сайжруулах, нисэх буудлын үйлчилгээг дэлхийн стандартад нийцүүлэх, мэргэжлийн боловсон хүчнийг бэлтгэх, иргэний нисэхийн салбарын гадаад харилцаа, хамтын ажиллагааг өргөжүүлэн хөгжүүлэх олон ажлыг өнгөрсөн онд амжуулж, 2011 оноо амжилт бүтээл дүүрэн угтаж байна. Мөн НҮБ-ийн мэргэшсэн байгууллага болох Олон улсын иргэний нисэхийн байгууллага ИКАО-ын хоёр удаагийн өргөтгөсөн аудит шалгалтад хамрагдаж Монгол Улс 90 орчим хувийн үнэлгээ авсан нь олон улсын хэмжээнд Монгол Улс болон Иргэний нисэхийн салбарынханы нэр хүндийг өргөсөн явдал боллоо.

Мэдээллийн эрин зуунд улс орныхоо тэргүүлэх салбарын нэг болж, хамгийн орчин үеийн техник, технологио эзэмшин өөрийн гэсэн соёл, эрхэмлэх үнэт зүйлс, тогтсон ёс зүйтэй байгууллагад ажиллаж, амьдарч байгаагаараа бид бахархдаг. Бид өнгөрсөн жилд олсон амжилтаа бататган ирж буй 2011 онд Иргэний нисэхийн тухай Монгол Улсын хуулийн шинэчилсэн найруулгыг батлуулах, Иргэний нисэхийн талаар төрөөс баримтлах бодлогын баримт бичгийг боловсруулж батлуулах, Монгол Улсын Засгийн газрын 2008-2012 оны үйл ажиллагааны хөтөлбөр, Монгол Улсын эдийн засаг, нийгмийг 2010, 2011 онд хөгжүүлэх үндсэн чиглэлд тусгагдсан арга хэмжээг бүрэн хэрэгжүүлэх, Төв аймгийн Хөшигийн хөндийн олон улсын нисэх буудлын барилга байгууламжийн ажлыг эхлүүлэх, Монгол Улсын агаарын зайг бүхэлд нь харж удирдах боломжийг бүрдүүлэх зорилгоор шаардлагатай цэгүүдийг бодит ажиглалтын системээр нэмж тоноглох, олон улсын болон орон нутгийн агаарын шугамыг өргөтгөж, иргэний нисэхийн үйлчилгээг олон нийтэд илүү хялбар, хүртээмжтэй болгох чиглэлээр шаардлагатай арга хэмжээнүүдийг авч хэрэгжүүлэх, Олон улсын иргэний нисэхийн байгууллага ИКАО-ын аудит шалгалтаас өгөгдсөн зөвлөмж, үүрэг даалгаврыг хэрэгжүүлэх олон ажлыг зорилт болгон тавьж хэрэгжүүлэх гэж байна.
ИНЕГ түүний харъяа байгууллага, бидний ажлыг үргэлж дэмжин хамтран ажилладаг иргэний нисэхийн үйлчилгээ эрхлэгч байгууллага, төрийн болон хувийн хэвшлийн агаарын тээвэрлэгч МИАТ ХК, Аэромонголиа, Изинис, Тэнгэрийн улаач-шинэ, Моннис эйрсервис, Блю скай, Геосан, МАК нисэх компаниуд болон “Нислэгийн удирдагчдын холбоо”, “Агаарын тээвэрлэгчдийн холбоо”, “Нисэх буудлуудын холбоо”, “Залуучуудын холбоо”, Үйлдвэрчний эвлэлийн байгууллага болон бусад төрийн бус байгууллагын хамт олон Та бүхэнд шинэ оны мэндийн хүргэхийн ялдамд 2011 ондоо өмнөө тавьсан зорилтоо амжилттай хэрэгжүүлж, иргэний нисэхийн салбараа хөгжүүлэх их үйлст хувь нэмрээ оруулж, мэлмий тунгалаг ухаан тэнүүн, ажил үйлс нь өөдрөг байхын өлзийтэй ерөөлийг дэвшүүлье.

ИНЕГ-ЫН ДАРГА С.БАТМӨНХ

Дэлгэрэнгүй “Мэндчилгээ”